# TƯ LIỆU LỊCH SỬ CHÍNH THỐNG & TÌNH TRẠNG PHẠM VI CÔNG CỘNG ## ORTHODOX HISTORICAL CITATIONS, TRANSLATIONS & PUBLIC DOMAIN AUDIT > **Mục tiêu**: Liệt kê đầy đủ danh mục thư tịch cổ, văn bia, tác phẩm thiền phái, ấn bản dịch thuật và các báo cáo khảo cổ học được dùng làm căn cứ lịch sử cho 40 tập phim *Trần Triều (Tran Empire)*; chứng minh tính pháp lý và tình trạng **Phạm vi Công cộng (Public Domain)** theo luật định. --- ### I. DANH MỤC THƯ TỊCH CỔ NGUYÊN BẢN (PUBLIC DOMAIN HERITAGE) Căn cứ theo Điều 43 Luật Sở hữu Trí tuệ Việt Nam và Điều 7 Công ước Bern, toàn bộ các tác phẩm nguyên tác văn học - sử học dưới đây đều đã sáng tác trên 500 – 700 năm, tác giả đều đã mất trên 70 năm, do đó **100% thuộc Phạm vi Công cộng (Public Domain)**: #### 1. Bộ Chính Sử Việt Nam Thời Cổ 1. **Đại Việt Sử Ký (大越史記)** - *Tác giả*: Bảng nhãn Lê Văn Hưu (1230 - 1322). Hoàn thành năm Nhâm Thân (1272) đời vua Trần Thánh Tông. - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Nguồn tư liệu gốc về các triều đại từ Triệu Vũ Đế đến Lý Chiêu Hoàng; các lời bình luận sử học sâu sắc về sự suy vong của nhà Lý. 2. **Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (大越史記全書)** - *Tác giả*: Phan Phu Tiên, Ngô Sĩ Liên và các sử thần triều Hậu Lê (hoàn thành Nội các quan bản năm 1697). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Kỷ Nhà Trần (từ Kỷ Thái Tông Hoàng Đế đến Kỷ Thiếu Đế). Là khung xương sống biên niên sử cho toàn bộ 40 tập phim. 3. **Khâm Định Việt Sử Thông Giám Cương Mục (欽定越史通鑑綱目)** - *Tác giả*: Quốc Sử Quán Triều Nguyễn biên soạn dưới sự chỉ đạo của vua Tự Đức (1856 - 1884). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Khảo đính địa danh cổ (Hải Ấp, Bình Lệ Nguyên, Hàm Tử, Chương Dương, Vân Đồn, sông Bạch Đằng) và các điển chế quan phục thời Trần. 4. **Việt Sử Tiêu Án (越史標案)** - *Tác giả*: Nhà sử học Ngô Thì Sĩ (1726 - 1780). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Đánh giá phản biện về các vụ án lớn: vụ đổi ngôi Lý - Trần, biến loạn sông Cái của Trần Liễu, sự kiện Hồ Quý Ly truất ngôi nhà Trần. 5. **Đại Việt Sử Lược (大越史略 - Việt Sử Lược)** - *Tác giả*: Khuyết danh thời Trần (khoảng thế kỷ 14). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Chi tiết sinh hoạt nội bộ cung đình cuối Lý đầu Trần mà các sử sách đời sau bị thất lạc. #### 2. Thư Tịch Nước Ngoài Đối Chiếu Lịch Sử 1. **Nguyên Sử (元史 - Yuan Shi)** - *Tác giả*: Tống Liêm, Vương Vĩ biên soạn theo lệnh triều Minh (1370). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Quyển 209 (Liệt truyện 96 - An Nam); Liệt truyện các danh tướng Mông Cổ: Ngột Lương Hợp Thai, A Truật, Toa Đô, Thoát Hoan, Ô Mã Nhi, Phàn Tiếp, Trương Văn Hổ. Cung cấp góc nhìn chiến thuật, quy mô huy động binh lực và lý do thất bại từ phía kẻ xâm lược. 2. **An Nam Chí Lược (安南志略)** - *Tác giả*: Lê Tắc (thế kỷ 14). - *Tình trạng pháp lý*: Public Domain. - *Phạm vi sử dụng*: Khảo sát trang phục, phong tục cạo đầu, búi tóc, xăm mình, tập quán sinh hoạt và các văn kiện ngoại giao qua lại giữa nhà Trần và triều Nguyên. #### 3. Tác Phẩm Văn Học, Triết Học & Quân Sự Của Các Vua Tướng Thời Trần 1. **Khóa Hư Lục (課虛錄)**: Tác giả Hoàng đế Trần Thái Tông (1218 - 1277). 2. **Hịch Tướng Sĩ (Dụ Chư Tì Tướng Hịch Văn - 諭諸裨將檄文)**: Tác giả Tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn (1228 - 1300). 3. **Binh Thư Yếu Lược (兵書要略)**: Tác giả Trần Quốc Tuấn (1228 - 1300). 4. **Cư Trần Lạc Đạo Phú (居塵樂道賦)** & **Đắc Thú Lâm Tuyền Thành Đạo Ca**: Tác giả Sơ tổ Trúc Lâm Trần Nhân Tông (1258 - 1308). 5. **Tụng Giá Hoàn Kinh Sư (從駕還京師)**: Tác giả Tướng quốc Trần Quang Khải (1241 - 1294). 6. **Bạch Đằng Giang Phú (白藤江賦)**: Tác giả Hàn lâm Học sĩ Trương Hán Siêu (? - 1354). - *Tất cả các áng thơ văn trên đều thuộc Public Domain 100%*. --- ### II. DẪN NGUỒN CÁC ẤN BẢN HỌC THUẬT & DỊCH THUẬT HIỆN ĐẠI Căn cứ Điều 25 Luật Sở hữu Trí tuệ Việt Nam, việc trích dẫn các bản dịch Quốc ngữ chuẩn mực phục vụ mục đích nghiên cứu, sáng tạo kịch bản phim nghệ thuật được thực hiện đúng quy chuẩn với đầy đủ xuất xứ: 1. **Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Bản dịch Quốc ngữ đầy đủ)**: - *Viện Khoa học Xã hội Việt Nam* dịch và chú giải (Tổ dịch: Viện Sử học, GS. Đào Duy Anh hiệu đính; các dịch giả: Cao Huy Giu, Ngô Đức Thọ, Hoàng Văn Lâu). - *Nhà xuất bản*: NXB Khoa học Xã hội, Hà Nội, 1993 (Tái bản 1998, trọn bộ 4 tập). 2. **Khâm Định Việt Sử Thông Giám Cương Mục (Bản dịch Quốc ngữ)**: - *Viện Sử học* biên dịch và chú giải (Hoa Bằng, Phạm Khắc Khoan, Lê Xuân Giáo). - *Nhà xuất bản*: NXB Giáo dục, Hà Nội, 1998. 3. **Việt Sử Tiêu Án (Bản dịch Quốc ngữ)**: - *Dịch giả*: Hội Việt Nam Nghiên cứu Liên lạc Văn hóa Á Châu (bản dịch của Bùi Văn Nguyên, Đỗ Mộng Khương). - *Nhà xuất bản*: NXB Văn hóa Thông tin, Hà Nội, 1991. 4. **Thơ Văn Lý - Trần (Tập II & Tập III)**: - *Cơ quan biên soạn*: Viện Văn học Việt Nam. - *Nhà xuất bản*: NXB Khoa học Xã hội, Hà Nội, 1988 (Tập hợp và khảo dịch toàn bộ thơ ca, phú, hịch thời Trần). --- ### III. TƯ LIỆU VÀ BÁO CÁO KHẢO CỔ HỌC CHÍNH THỨC Mọi phục dựng về kiến trúc, phục trang, đồ gốm hoa nâu và bãi cọc ngầm đều dựa trên kết quả khai quật khoa học đã được công bố của các cơ quan quản lý di sản quốc gia: 1. **Hoàng Thành Thăng Long (Khu di tích khảo cổ 18 Hoàng Diệu - Hà Nội)**: - *Cơ quan*: Viện Khảo cổ học Việt Nam & Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội. - *Hiện vật căn cứ*: Tầng văn hóa thời Trần; ngói mũi sen men ngọc, lá đề trang trí rồng thời Trần mập mạp 4 móng vuốt, đầu tượng phượng đất nung, dấu tích móng cột đá hoa sen cung điện Bát Giác. 2. **Bãi Cọc Chiến Trường Bạch Đằng (Quảng Ninh & Hải Phòng)**: - *Di tích Yên Hưng (Quảng Ninh)*: Bãi cọc Yên Giang, Đồng Vạn Muối, Đồng Má Ngựa (khai quật các năm 1958, 1969, 1984, 1988). Cọc gỗ lim, táu vót nhọn cắm nghiêng 15 độ. - *Di tích Cao Quỳ & Đầm Thượng (Thủy Nguyên, Hải Phòng)*: Viện Khảo cổ học khai quật năm 2019 - 2020. Xác định niên đại cọc gỗ lim thế kỷ 13 bằng phương pháp định tuổi Carbon phóng xạ C14. 3. **Khu Di Tích Lịch Sử Đền Trần & Chùa Phổ Minh (Tức Mặc, Nam Định)**: - Hành cung Thiên Trường, Tháp Phổ Minh 14 tầng (xây dựng năm 1305), vạc đồng Phổ Minh. 4. **Khu Di Tích Danh Thắng Non Thiêng Yên Tử (Uông Bí, Quảng Ninh)**: - Am Ngọa Vân, chùa Hoa Yên, Tháp Huệ Quang (nơi đặt xá lỵ Phật hoàng Trần Nhân Tông). 5. **Gốm Hoa Nâu Thời Trần**: - Nghiên cứu của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia Việt Nam: Thạp gốm hoa nâu khắc hình chiến binh cưỡi ngựa múa giáo, bát đĩa men tro vẽ hoa cúc dây thế kỷ 13.